Jawor – kościół p.w. św. Marcina, klasztor i kościół beginek [było: franciszkanek], kaplica św. Wojciecha, kaplica św. Barbary
Wybierz obiekt:

Jawor – kościół p.w. św. Marcina, klasztor i kościół beginek [było: franciszkanek], kaplica św. Wojciecha, kaplica św. Barbary

Kościół p. w. św. Marcina

Najstarsza świątynia w mieście (po raz pierwszy wymieniana w dokumentach już w 1242 r.) została wzniesiona w stylu gotyckim na przełomie XIII/XIV w. Dalsze prace prowadzono w części zachodniej w 1446 r. i w 1573 r. Na przełomie XVI/XVII w. została przebudowana kruchta południowa. Kościół był restaurowany po pożarze w 1648 r. oraz w latach 1865-1866 i 1833. Ostatni remont miał miejsce w 1962 r. Posiada barokowy wystrój o wysokiej klasie artystycznej, pochodzący głównie z końca XVII w. Kościół jest orientowany, murowany z kamienia łamanego, z trzynawowym czteroprzęsłowym korpusem halowym, z długim prezbiterium zakończonym wielobocznie, z zakrystią, kaplicą i kruchtą od północy oraz drugą kruchtą od południa. W planowanej dwuwieżowej fasadzie zachodniej ukończono jedynie wieżę północną. Wnętrze posiada sklepienia krzyżowo-żebrowe wsparte na rzeźbionych konsolkach, które stanowią bardzo cenny zespół rzeźby figuralnej z końca XIV w. W nawie północnej, w kaplicy mariackiej, znajduje się epitafium Hansa Sapiensa ze sceną Ukrzyżowania i wyrytą datą 1362. W ołtarzu głównym obraz przedstawiający św. Marcina autorstwa Feliksa Antona Schefflera, w zwieńczeniu grupa rzeźbiarska ze św. Marcinem. Ołtarze boczne, m. in. Wniebowzięcie NMP z obrazami Matki Boskiej i Trójcy św. autorstwa M. L. Willmanna, św. Rodziny z obrazem Pocałunku Marii ze szkoły Willmanna. W nawie południowej znajduje się okazałe epitafium lekarza Balthasara Hartranfta z 1586 r., a na sklepieniach średniowieczne malowidła. W kościele można również zobaczyć datowaną na XIV w. rzeźbę św. Marcina w szatach biskupich. Interesujące są portale: od strony południowej gotycki, wyobrażający w tympanonie św. Marcina na koniu dzielącego się swym płaszczem z żebrakiem oraz późnorenesansowy z ok. 1615 r. z bogatą ornamentyką, flankowany okazałymi kolumnami. Wokół świątyni znajduje się otoczony murem teren dawnego cmentarza z licznymi epitafiami.

                                             

Adres urzędu parafialnego:

ul. św. Marcina 1 (kościół znajduje się przy pl. Kościelnym 1)

59-400 Jawor

tel. 76 870-31-70

www.par-marcin.dja.pl

na stronie dostępny formularz kontaktowy

 

Zwiedzanie: poniedziałek-piątek po uprzednim zgłoszeniu telefonicznym

tel. 76 870-31-70, 76 871-05-62

 

Msze św.

dni powszednie: 7.00, 18.00

niedziele i święta: 7.00, 8.30, 9.00 (młodzież), 11.00 (dzieci), 12.15, 18.00.

 

Źródła:

§  Brzezicki Sławomir, Nielsen Christine (red.), Zabytki sztuki w Polsce. Śląsk, Warszawa 2006.

§  Pilch Józef, Leksykon zabytków architektury Dolnego Śląska, Warszawa 2005.

§  Rybotycki Jan, Jawor od A do Z, t. 1 A-Ł, Jawor 1997; t. 2 M-Z, Jawor 2006.

§  Skoczylas-Stadnik Barbara, Jawor, Legnica 1999.

 

Klasztor i kościół beginek

Zakon ten przybył do Jawora na początku XVIII w. Początkowo posiadał swój dom przy ul. Staszica. W 1749 r. franciszkanki zakupiły od hrabiów Hochbergów posiadłość położoną przy obecnej ul. Żeromskiego, na której został zbudowany murowany kościół wraz z klasztorem. Wzniesiono go na planie prostokąta, z niewydzielonym prezbiterium, przykrytym sklepieniem kolebkowym z dekoracją sztukatorską. Na dwuspadowym dachu znajduje się ośmioboczna sygnaturka. We wnętrzu widnieją pozostałości barokowego ołtarza architektonicznego. Do kościoła przylega niewielki budynek klasztorny, murowany, trzytraktowy, dwupiętrowy, z prostą, pozbawiona dekoracji elewacją frontową. W latach 1812-1847 mieściła się tu szkoła ewangelicka dla dziewcząt, a następnie, do 1904 r., szkoła katolicka. W 1905 r. na parterze urządzono bibliotekę i czytelnię, a na piętrze prewentorium dla chorych na płuca. W latach 30. w świątyni mieściła się rekwizytornia teatralna, a po 1945 r. magazyn meblowy. Obecnie należy do Kościoła Zielonoświątkowego, do zboru Anastasis.

ul. Żeromskiego 11

59-400 Jawor

www.kz-jawor.hostit.pl/index.html

e-mail: brak

 

Msze św.

niedziela: 10.00

czwartek: 18.00

sobota (młodzieżowe): 18.00.

 

Źródła:

§  Brzezicki Sławomir, Nielsen Christine (red.), Zabytki sztuki w Polsce. Śląsk, Warszawa 2006.

§  Pilch Józef, Leksykon zabytków architektury Dolnego Śląska, Warszawa 2005.

§  Rybotycki Jan, Jawor od A do Z, t. 1 A-Ł, Jawor 1997; t. 2 M-Z, Jawor 2006.

§  Skoczylas-Stadnik Barbara, Jawor, Legnica 1999.

 

Kaplica św. Wojciecha (kościół pomocniczy parafii p. w. św. Marcina) znajduje się na pn. od rynku, przy ul. Czarneckiego. Pierwotnie była to synagoga, która została wybudowana na planie ośmioboku ok. 1364 r.. Po wypędzeniu Żydów z miasta w 1420 r., przebudowano ją w 1438 r. na kaplicę szpitalną. Gruntowna przebudowa miała miejsce w 1729 r. Kaplicę restaurowano w XIX i XX w. Jest nakryta kopułą z latarnią. W latach powojennych pełniła funkcję kaplicy chrzcielnej. Obok niej wybudowano w 1446 r. szpital, który był modernizowany w XVIII w. Nie zachował się jednak do naszych czasów, gdyż uległ zniszczeniu w 1945 r. Kaplica jest obecnie niedostępna dla zwiedzających.

 

Kaplica św. Barbary (należąca do parafii p. w. św. Marcina) znajduje się na pd. od rynku, przy ul. św. Barbary. Wzniesiona najprawdopodobniej wcześniej niż kościół parafialny, została przebudowana w 1311 r. Gruntownych zmian dokonano w 1786 r., a restaurowano ją w 1961 r. Służyła jako kaplica szpitalna. W 1562 r. zamieniono ją w magazyn. Po wojnie trzydziestoletniej Otton von Nostitz nakazał budowlę odnowić i oddać Kościołowi katolickiemu. W 1776 r. została zniszczona przez pożar. Z inicjatywy ks. Franza Bauderta dziesięć lat później kaplicę odbudowano w stylu barokowym. Z początkiem XIX w. przeznaczono ją ponownie na magazyn i warsztaty. W latach 1846-1944 pełniła funkcję kaplicy pogrzebowej. Od 1978 r. odbywały się tu lekcje religii i msze św. dla dzieci. Po przeprowadzeniu remontu w 1987 r. ponownie stała się kaplicą pogrzebową. Posiada jedną nawę, jest pokryta drewnianym stropem. W zach. fasadzie, podzielonej pilastrami, znajduje się kamienny portal z 1729 r., na którym umieszczona jest figurka św. Barbary. We wnętrzu zachował się późnorenesansowy ołtarz ze sceną Adoracji Dzieciątka Jezus.

Obecnie niedostępna dla zwiedzających.

 

Źródła:

§  Brzezicki Sławomir, Nielsen Christine (red.), Zabytki sztuki w Polsce. Śląsk, Warszawa 2006.

§  Pilch Józef, Leksykon zabytków architektury Dolnego Śląska, Warszawa 2005.

§  Rybotycki Jan, Jawor od A do Z, t. 1 A-Ł, Jawor 1997; t. 2 M-Z, Jawor 2006.

§  Skoczylas-Stadnik Barbara, Jawor, Legnica 1999.