Kościół p.w. św. Krzyża i Bartłomieja
Wybierz obiekt:

Kościół p.w. św. Krzyża i Bartłomieja

Kolegiata Świętego Krzyża i św. Bartłomieja to druga w hierarchii, po archikatedrze, świątynia wrocławska. Niezwykły jest układ wnętrza kościoła: jest to budowla dwukondygnacyjna, w której kościół górny Świętego Krzyża powtarza rzut kościoła dolnego – św. Bartłomieja. Fundatorem obiektu był książę Henryk IV Probus, który jednak nie dożył jego ukończenia i został pochowany w, będącym jeszcze wówczas w budowie, prezbiterium. Sam obiekt był darem wotywnym księcia po zakończeniu długotrwałego sporu z biskupem wrocławskim, Tomaszem II. Budowlę ukończono u schyłku XIV w., i już wówczas świątynia otrzymała wysoką rangę kolegiaty. W XVII w. wnętrze nabrało barokowego charakteru, wprowadzono nowe ołtarze, a przede wszystkim emporę organową w wąskim zachodnim przęśle górnego kościoła. W XIX w. górny kościół został przekształcony w duchu neogotyckim – zostały m.in. pobielone ściany i żebra sklepienia. W czasie oblężenia miasta w 1945 r. zniszczona została część dachu, sklepień górnego kościoła oraz jedno sklepienie dolnego kościoła.

W rzucie poziomym kościół posiada formę krzyża łacińskiego. Ma czteroprzęsłowe wydłużone prezbiterium. Trzy nawy tworzą halę. Dolna kondygnacja posiada wyłącznie sklepienia krzyżowo-żebrowe, zaś w później ukończonej, górnej kondygnacji zrezygnowano z co drugiego filara, wprowadzając w nawie środkowej, po raz pierwszy w tej części Europy, 4-rombowe sklepienia gwiaździste, zaś w nawach bocznych sklepienia trójdzielne. Kościół ma 66 m długości, 44 m szerokości, wysokość naw to 19 m. Dwie wieże, znajdujące się w narożach między korpusem a transeptem (południowa - wysoka na 69 m), są pokryte blachą miedzianą.

W świątyni zastosowano nietypowe rozwiązanie dachu – nawa środkowa posiada wysoki podłużny, wspólny z prezbiterium, dach, a nawy boczne nakryte są daszkami szczytowymi.

Wewnątrz górnego kościoła znajduje się tympanon fundacyjny, przedstawiający Trójcę Świętą adorowaną przez Henryka Probusa i jego żonę Matyldę. W prezbiterium znajdują się: nagrobek księcia opawskiego, kanonika Przemysława (+1478), w transepcie – wczesnorenesowanowy pomnik kanonika Stanisława Sauera.

Do zgromadzenia kanoników przy kościele Świętego Krzyża należał Mikołaj Kopernik.

Historia dolnego kościoła św. Bartłomieja jest niezwykle burzliwa. W latach 1632–1924 był wyłączony z funkcji sakralnych, wielokrotnie rabowany, był wykorzystywany jako magazyn, schron dla ludności, a nawet stajnia.

W jego kruchcie na uwagę zasługują: gotycki zwornik z płaskorzeźbą św. Jadwigi z ok. 1400 r. oraz szereg gotyckich i renesansowych nagrobków i epitafiów (m.in. Henryka IV). W nawie północnej leżą płyty nagrobne biskupów Nankera i Stefana z Lubusza, natomiast w północnym ramieniu transeptu znajdują się renesansowe nagrobki i chrzcielnica. W prezbiterium kościoła górnego znajdują się: nagrobek księcia opawskiego, kanonika Przemysława (+1478), w transepcie – wczesnorenesansowy pomnik kanonika Stanisława Sauera.

Kontakt:

Rzymsko-Katolicka Parafia p.w. Świętego Krzyża

pl. Kościelny, 50-329 Wrocław

tel: 71/322-25-74

Dojazd:

Obiekt mieści się na Ostrowie Tumskim. Dojazd publicznymi środkami komunikacji do przystanków wokół Ostrowa (Pl. Bema, Hala Targowa, ul. Wyszyńskiego). Dojazd samochodem – najłatwiej znaleźć bezpłatne miejsce parkingowe w okolicach Pl. Bema.

Możliwość zwiedzania:

Msze święte odprawiane są o następujących porach: w niedziele i święta: 9:30 i 11.00, z wyjątkiem ferii i wakacji. Odpust odbywa się 14 września.

Wydarzenia stałe i cykliczne mające miejsce w opisywanym obiekcie:

Związane z rokiem liturgicznym.

Parking:

na pl. Katedralnym.

Galeria

Punkty gastronomiczne:

Najbliższe restauracje i kawiarnie znajdują się w hotelach. W związku z tym, że obiekt znajduje się w centrum Wrocławia, można również skorzystać z dużej liczby usług gastronomicznych oferowanych w mieście.

Usługi noclegowe:

Wrocław oferuje wiele usług hotelarskich, najbliższe to:

Dom Jana Pawła II

ul. św. Idziego 2, Wrocław

tel/fax: 71 327 14 00

www.hotel-jp2.pl

formularz kontaktowy na stronie www

Hotel Tumski

ul. Wyspa Słodowa 10, 50-266 Wrocław

tel.: 71 322-60-88 / 99, fax: 71 322-61-13

www.hotel-tumski.com.pl

email: hotel@hotel-tumski.com.pl

Hotel HP Park Plaza‎

Ul. Bolesława Drobnera 11/13, 50-257 Wrocław

tel. 71 320-84-00

www.parkplaza.pl

formularz kontaktowy na stronie www

Punkty informacji turystycznej:

Centrum Informacji Turystycznej i Kulturalnej

Rynek 14, 50-107 Wrocław

czynny od 9.00 do 19.00

tel. 71 344-31-11

tel. kom. 663-888-725

e-mail: info@itwroclaw.pl

www.wroclaw-info.pl­

Dolnośląska Informacja Turystyczna

Sukiennice 12, 50-107 Wrocław

tel. 71 342-01-85

www.itwroclaw.pl

e-mail: wroclaw-info@itwroclaw.pl

Czynna od 10.00 do 20.00

Literatura:

  • Grzybkowski Andrzej, Kościół św. Krzyża, Wrocław 1999.