Krzyżowa - zespół pałacowy wraz z zabudowaniami gospodarczymi
Wybierz obiekt:

Krzyżowa - zespół pałacowy wraz z zabudowaniami gospodarczymi

Pierwsze wzmianki o dobrach w Krzyżowej pochodzą z połowy XIII w. Z 1330 r. zachowało się potwierdzenie własności majątku dla śląskiego rodu von Haugwitz. Na przestrzeni wieków majątek należał jeszcze m. in. do rodu von Zedlitz i von Dretsky. Barokowy pałac w Krzyżowej wzniesiony został w XVIII w. (prawdopodobnie w latach 1712–1726) jako siedziba Sigismunda von Zedlitz. Autorstwo projektu przypisuje się Feliksowi Antonowi Hamerschmidtowi ze Świdnicy. W 1848 r. rezydencja była przebudowywana po pożarze. Kolejna modernizacja, wg projektu berlińskiego architekta Gödekinga, miała miejsce w latach 1868-1870 r., kiedy właścicielem pałacu był Helmut von Moltke. Założenie otrzymało wówczas formę przetrwałą do dziś. Wymieniono więźbę dachową, elewację pokryto nowym tynkiem. Pośrodku gzymsu wieńczącego ryzalit wstawiona została kamienna tarcza z herbem von Moltke. Wewnątrz wykonano nowe stiuki, wymieniono podłogi w piwnicach. Oprócz pałacu w skład zespołu wchodziły folwark, kościół, szkoła oraz cmentarz rodowy.

Rezydencja pokryta jest ascetyczną dekoracją. Portal wejściowy oraz reprezentacyjne schody pozostały w swej pierwotnej, barokowej formie. Z oryginalnych elementów wnętrza przetrwała jedynie sala balowa oraz klatka schodowa.

Wokół nieregularnego dziedzińca usytuowane są proste w formie budynki gospodarcze i mieszkalne, obora, stajnia, stodoła, oficyna i spichlerz. Przy pałacu znajdują się również barokowe, otoczone murem, ogród oraz ozdobny dziedziniec gospodarczy. Ostatnim właścicielem rezydencji przed II wojną światową był przywódca opozycji antyhitlerowskiej, zwanej przez samych hitlerowców „Kreisauer Kreis” - Helmuth James von Moltke. Za jego czasów pałac pełnił jedynie funkcje reprezentacyjne, jako mieszkanie służył tzw. Dom na wzgórzu Albertz. Po 1945 r. w obiekcie mieściło się Państwowe Gospodarstwo Rolne. W 1989 r. na dziedzińcu w Krzyżowej odprawiona została tzw. msza pojednania polsko – niemieckiego, z udziałem premiera Tadeusza Mazowieckiego oraz kanclerza Helmuta Kohla (tablica upamiętniająca owo wydarzenie znajduje się przy wjeździe do pałacu od 2009 r.). W 1991 r. dobra przeszły w ręce Wrocławskiego Klubu Inteligencji Katolickiej. Dzięki powołanej Fundacji Krzyżowa, w pałacu powstał Międzynarodowy Dom Spotkań Młodzieży. Obecnie budowla pełni funkcje hotelowo – konferencyjne (przystosowana jest dla osób niepełnosprawnych). Co roku, jesienią organizowane jest tu forum gospodarczo – społeczne, dotyczące rozwoju Dolnego Śląska.

Pałac Krzyżowa

ul. Krzyżowa 7, 58 – 112 Grodziszcze Krzyżowa

tel. 74 850-02-00

www.krzyzowa.org.pl

 

Zwiedzanie: codziennie w godz. 8–19 (większe grupy po uprzedniej rezerwacji telefonicznej).